wat te doen bij overprikkeling
ADD problemen,  ADD tips en oplossingen

Wat te doen bij overprikkeling? Pas deze 10 tips toe!

Steeds meer mensen hebben last van overprikkeling. Zeker wanneer je ADD, ADHD of autisme hebt, of wanneer je hoogsensitief (HSP) bent, weet je precies waar het over gaat, als je het woord ‘overprikkeld’ hoort. ‘Wat te doen bij overprikkeling?’, is iets dat veel mensen zich afvragen. In dit artikel vind je 10 tips voor hoe je overprikkeling kunt voorkomen, en hoe je ermee omgaat als je overprikkeld bent.

Wat is overprikkeling?

Wanneer je een zeer gevoelig en reactief centraal zenuwstelsel hebt – zoals mensen met ADHD, ADD, HSP en autisme dit hebben – raak je snel overprikkeld. Zowel interne prikkels (gevoelens, gedachten en lichamelijke sensaties) als externe prikkels (mensen, energie, geluiden, licht, geuren) komen harder binnen dan bij mensen die hier geen last van hebben. Dit kan leiden tot een overspannen gevoel.

Overprikkeld symptomen

Overprikkeling kan zich manifesteren in de vorm van sterke gevoelens, piekeren, fysieke-, mentale- en emotionele spanning en innerlijke rusteloosheid. Dit leidt tot vermoeidheid of zelfs tot uitputting. Veel mensen met ADHD, ADD, HSP en autisme zijn dan ook regelmatig moe.

Overprikkeling is heel vervelend, wat het heeft invloed op al je levensgebieden, zoals relaties, vriendschappen, werk en studie.

hsp overprikkeling adhd add
Foto door Tirachard Kumtanom via Pexels

Overprikkeling voorkomen en omgaan met overprikkeling

Voorkomen is beter dan genezen, en het is natuurlijk het beste om ervoor te zorgen dat je niet overprikkeld raakt. Dit kun je op verschillende manieren doen. Sommige mensen met ADD, ADHD, HSP of autisme ontwijken situaties waar inze overprikkeld raken. Het gevaar hiervan is, dat je teveel in je eigen bubbel gaat leven en je niet in je behoeftes kan voorzien, bijvoorbeeld de behoefte voor connectie en sociaal contact.

Er zijn gelukkig andere manieren om overprikkeling te voorkomen.

Als het al te laat is, is het ook handig om wat strategieën te hebben om met overprikkeling om te gaan. Ook omgaan met overprikkeling kan op verschillende manieren. Hier komen 10 tips.

1. Zorg voor voldoende alleen-tijd om te ‘ontprikkelen’ en op te laden

Als je snel overprikkeld raakt, bijvoorbeeld omdat je HSP/hooggevoelig bent of ADHD hebt, is het belangrijk om voldoende alleen-tijd in te plannen. Als je alleen bent kun je de prikkels die je hebt ontvangen even verwerken.

Het heeft natuurlijk geen zin om Netflix te kijken als je overprikkeld bent. Zorg voor een ontspannen sfeer als je alleen bent, brand een kaarsje, ga lekker in bad, lees een leuk boek of ga lekker tuinieren.

Als je samenwoont, met een partner of met je gezin, en het is lastiger om alleen te zijn, zijn er ook andere manieren om te ontprikkelen. Ga lekker met je partner of kind op de bank liggen, en geniet van het lichaamscontact zonder te praten. Voel het contact, en luister bijvoorbeeld naar de ademhaling of hartslag van je partner. Voor sommige mensen en in sommige situaties zal dit echter al teveel prikkels geven. In dit geval; sluit je even af in een andere kamer, of maak een wandeling buiten.

hsp overprikkeld symptomen
Photo by Kourosh Qaffari on Unsplash

2. Omgaan met overprikkeling: Yoga & meditatie

Een hele krachtige methode om overprikkeling te voorkomen én om om te gaan met overprikkeling als het al te laat is, is ‘terugkeren naar het hier en nu’, en je focussen op je lichaam en ademhaling. Yoga en meditatie/Mindfulness zijn krachtige middelen om te leren in het hier en nu te leven, en je op jezelf, je lichaam en je ademhaling te leren focussen.

Wil je meer weten over Mindfulness?

Of wil je meer weten over yoga bij ADD/ADHD/HSP?

3. Kruiden en supplementen voor overprikkeling

Een gezonde en gebalanceerde levensstijl is de basis voor rust en balans in je leven, en dit levert een grote bijdrage aan de mate waarin je overprikkeld raakt, en hoe je vervolgens omgaat met overprikkeling. Maar er zijn kruiden en supplementen die jou en je zenuwstelsel kunnen ondersteunen.

Kruiden (etherische oliën) die je zenuwstelsel ondersteunen en helpen als je overprikkeld bent:

Verschillede olieen helpen bij overprikkeling. Je kunt de olie aanbrengen op je slapen, in je nek, op je kussen of een (koude) diffuser gebruiken. Let op dat je een ‘cool mist diffuser‘ koopt, zodat de voordelen van de olie niet verdwijnen door verhitting.

Ook heb je heerlijke mixen van ontspannende etherische oliën. Misschien moet je eerst wat etherische oliën proberen, om te kunnen bepalen welke voor jou goed werkt.

Een olie waar ik zelf – als ADD’er en HSP – heel veel baat bij heb, ondanks deze niet per definitie wordt aanbevolen bij overprikkeling, is muntolie. Dit gebruik ik om me te concentreren, maar ook om me te ontspannen. Het is voor een ADD’er, ADHD’er of HSP heerlijk om één of twee druppels op je slapen aan te brengen, vlak voordat je naar bed gaat, of in je nek (werkt ook tegen spierspanning).

overprikkeld zenuwstelsel medicatie
Photo by Jaron Whelan on Unsplash

Supplementen die helpen bij overprikkeling:

Kies altijd voor een gerenomeerd merk, als je supplementen gaat gebruiken. Enkele van deze merken zijn Orthica, Cellcare, Vitakruid, Jacob Hooy en Lamberts. Let op de prijs-kwaliteit verhouding, de ingredienten (worden er bijvoorbeeld veel vulstoffen gebruikt? Zijn de ingredienten biologisch?) en maak vervolgens je afweging.

Zelf heb ik heel veel baat bij dit supplement, een combinatie van L-theanine, Rhodiola extract, kamille en Hop, Valeriaan en Passiflora (passiebloem).

4. Kalmerende muziek tegen overprikkeling

Om overprikkeling te voorkomen, werkt het voor sommige mensen om naar kalmerende muziek of geluiden te luisteren. Denk aan klassieke muziek, of binaural beats. Zelf luister ik regelmatig naar ‘Weightless van Marconi Union’ op Spotify. Er wordt gezegd dat dit de meest relaxte sound is om naar te luisteren, omdat het o.a. je hartslag verlaagd. Ik raak er in ieder geval heel ontspannen van. Ook zet ik regelmatig binaural beats aan op Spotify, of ik luister naar playlists zoals ‘Peaceful Piano’ en ‘Peaceful Guitar’.

ADD, ADHD of HSP? –> ontdek welke muziek een kalmerend effect heeft op jouw lichaam/zenuwstelsel.

5. Medicatie voor overprikkeld zenuwstelsel

Er bestaan ook verschillende soorten medicatie voor overprikkeld zenuwstelsel. Denk aan ADD en ADHD medicatie zoals Ritalin, Dexamfetamine en Concerta. Mijn advies – maar ik ben GEEN arts – is om alleen medicatie te gaan gebruiken als het echt niet anders kan. Doe dit ALTIJD in overleg met een arts.

Voor zover bekend bestaat er geen medicatie voor overprikkeld zenuwstelsel bij HSP.

6. Omgaan met overprikkeling: Noise cancelling koptelefoon

Eerder schreef ik een artikel over de noise cancelling koptelefoon bij overprikkeling. Zo’n koptelefoon (of oordopjes met noise cancelling feature) blokkeert geluiden van buitenaf. Wanneer je vervolgens ontspannen muziek aanzet, of zelfs helemaal niets aan hebt staan, worden alle geluiden die voor overprikkeling zorgen, gedempt. Hierdoor kom je beter tot rust, en ga je overprikkeling tegen.

overprikkeld symptomen hsp add adhd
Photo by Lee Campbell on Unsplash

Als je ADD, ADHD of HSP hebt, is een noise cancelling koptelefoon misschien helemaal niet zo’n slechte investering.

7. Wat te doen bij overprikkeling? Digitale detox!

Onderschat niet wat ‘de digitale wereld’ voor invloed heeft op je zenuwstelsel. Je telefoon bijvoorbeeld, met alle meldingen, het kunstmatige licht en alle geluiden en indrukken op social media, zorgen voor enorme overprikkeling. Vraag je je af wat te doen bij overprikkeling? Zet je telefoon een paar uur uit, kijk geen televisie en werk even niet achter je laptop. Op deze manier kan je centrale zenuwstelsel tot rust komen.

Als je regelmatig overprikkeld bent, en je vraagt je af wat te doen tegen overprikkeling, is het een goed idee om – als voorzorg – je telefoon regelmatig uit te zetten of weg te leggen. Focus je op het hier en nu. Ben je aan het koken? Zorg dat je 100% aan het koken bent. Lees je een boek? Leg je telefoon buiten handbereik.

8. Bewegen in de natuur tegen overprikkeling

Het beste medicijn tegen heel veel ‘moderne kwalen’ vind je in de natuur. Zo ook het beste medicijn tegen overprikkeling. Eerder las je over natuurlijke supplementen en kruiden, maar ook een wandeling of work-out in de natuur doet wonderen. Regelmatig even de natuur ingaan helpt enorm bij het omgaan met overprikkelen.

Wil je het écht goed aanpakken? Wandel op je blote voeten, als je durft. Als je op blote voeten loopt kun je goed aarden, en dit gaat overprikkeling tegen.

overprikkeling hsp adhd add
Foto door Snapwire

9. Adem

Deze tip klinkt misschien wat vaag, maar één van de beste manieren om als hooggevoelig persoon, ADD’er of ADHD’er om te gaan met overprikkeling, is simpelweg HEEL DIEP te ademen. Wat we vaak niet doorhebben, is dat we heel oppervlakkig ademhalen. Als je diep ademt, ontspant je centrale zenuwstelsel vrijwel meteen.

Adem dus regelmatig 20 keer (of vaker) heel diep in en uit. Je kunt ook ademhalingsoefeningen doen.

Volg een Mindfulness cursus om o.a. beter te leren ademen, en te leren hoe je je beter kunt focussen op het hier & nu. Voor mij was het leren van Mindfulness essentieel om overprikkeling tegen te gaan.

10. Ayurveda en voeding bij overprikkeling

De Ayurveda (Tibetaanse geneeskunde) gaat er vanuit dat er drie doshas zijn; Vata, Pitta en Kappa. Er kunnen ‘fouten’ zitten in deze dosha’s, die het levensritme verstoren en voor een disbalans zorgen.

Op Twitter vroeg ik wel eens of er mensen met ADD, ADHD of HSP zijn die weten wat hun dosha is. Alle reacties die ik kreeg waren hetzelfde; de dosha die in disbalans is bij veel ADD/HSP/ADHD’ers, is Vata.

Vata is van alle dosha’s de meest subtiele dosha, en daarmee het meest kwetsbaar voor de wisselvalligheden van het leven. Reizen, weersveranderingen, onvoldoende slaap en overmatige mentale of sensorische stimulatie (prikkels) van welke aard dan ook, kunnen allemaal de stabiliteit van Vata uitdagen. Maar ook bepaalde voeding en andere invloeden zoals kou, versterken de Vata.


Vata-verlagende producten

Wil jij minder overprikkeld zijn door je vata te verlagen? Ga naar de webshop en bekijk de mogelijkheden.


Tips om je vata te verlagen:

  • Houd een vaste routine aan (JOEPIE, dat vinden wij ADHD’ers leuk toch? Haha)
  • Ga op tijd naar bed en zorg dat je voldoende slaapt (pas eventueel deze tips toe)
  • Bereid warm en vochtig voedsel en eet op vaste tijden.
  • Zoet, zuur en zout kalmeert de vata.
  • Masseer regelmatig je eigen lichaam met warme olie, zoals sesamolie.
  • Drink vata-verlagende thee, of gebruik een supplement. Bekijk de opties in de Ayurvedische webshop.

Tot slot

Ik hoop dat dit artikel je heeft geholpen, en dat je niet overprikkeld bent geraakt door alle opties. Zie het als iets positiefs: er zijn een heleboel opties! Het kost misschien wat tijd, energie en geld om te achterhalen wat voor jou werkt, maar de zoektocht is het waard!

Wat doe jij om om te gaan met overprikkeling, of om overprikkeling te voorkomen? Wat is jouw beste strategie? Deel het met ons en de lezers in de comments!

Wist je trouwens dat HSP en ADD heel veel overeenkomsten hebben?

Volg Leuk Leven met ADD op Instagram, Facebook en Twitter. Ben je op zoek naar likeminded people? Word lid van Wandering Minds Community, voor iedereen met een uniek brein

Dit artikel bevat affiliate links. Wanneer je een product via de link koopt, steun je leuklevenmetadd.nl. Super DANKBAAR daarvoor! <3 Natuurlijk promoot ik alleen artikelen waar ik achter sta, en betaal jij niets extra’s. Ik ben een wannabe-minimalist en zal altijd aanbevelen om een product alleen te kopen wanneer het écht iets toevoegt aan je leven. Of zoals Marie Kondo zou vragen: ‘does it spark joy?’ 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *