ADD en relaties en ADHD frustraties bindingsangst
ADD en relaties,  ADD problemen

ADD en relaties, tips voor partners en volwassenen met ADD

Het kan best lastig zijn om een relatie te hebben met iemand die ADD heeft. Andersom is het voor iemand met ADD soms ook moeilijk om gelukkig te zijn in een relatie. Afleiding, uitstelgedrag en andere ADD symptomen kunnen zorgen voor woede, frustratie en gekwetste gevoelens. Maar als je op de juiste manier weet om te gaan met ADD symptomen, zowel als ADD’er als als partner van iemand met ADD, kan een relatie juist heel rijk en bijzonder zijn. In dit artikel vind je informatie over ADD en relaties en tips voor zowel de volwassene met ADD, als de partner van de ADD’er.

Dit artikel kan ook nuttig zijn voor (partners van) mensen die een HSP zijn, omdat ADD en HSP in relaties overeenkomsten vertonen.

HSP, ADD en relaties; de frustraties

Zeker wanneer iemand met ADD (nog) geen hulp heeft gehad bij het omgaan met ADD symtpomen, kunnen veel frustraties optreden. Deze frustraties zie je bij zowel de persoon met ADD – die zich onbegrepen voelt en het idee heeft zich in te moeten houden – , als bij de partner van de ADD’er, die zich ongehoord en ongeliefd voelt. ADD kenmerken zoals stemmingswisselingen, impulsiviteit, vergeetachtigheid en een gebrek aan concentratie kunnen voor problemen zorgen.

In het boek ADHD relaties beschrijft Melissa Orlov uitgebreid in welke 6 stappen je je relatie met een partner met ADHD of ADD kunt verbeteren. In dit artikel behandel ik de belangrijkste knelpunten binnen ADD en relaties, en geef ik tips voor zowel de partner als de volwassene met ADD.

add relaties frustraties geen aandacht afgeleid

Frustratie: snel zijn afgeleid

Één van de ADD kenmerken die voor frustratie kan zorgen binnen een relatie, is het snel afgeleid zijn. Als partner van iemand met ADD kun je het gevoel hebben dat jouw partner niet luistert wanneer je praat, of afspraken niet nakomt. Je voelt je misschien ongehoord, ongewenst of genegeerd. In werkelijkheid houdt je partner waarschijnlijk veel van je en wil hij/zij niets liever dan naar je luisteren, maar wordt ze teveel afgeleid door geluiden, gedachtes of de televisie die aan staat.

Tip voor de partner van iemand met ADD of HSP

Besef als partner van iemand met ADD, dat het geen onwil is maar dat jouw partner door een afwijking in de hersenen, meer moeite heeft met concentratie en sneller afgeleid is. Probeer samen naar een oplossing te zoeken, zoals het verminderen van prikkels (de televisie uitzetten) als je een gesprek voert.

Vertel altijd rustig aan je partner met ADD hoe je je voelt, want het opkroppen van gevoelens leiden tot woede in een later stadium. Het kan helpen om je partner aan te raken terwijl je praat. Sommige mensen met ADD praten makkelijker wanneer ze bijvoorbeeld wandelen op het strand of in een bos.

Tip voor de ADD’er / HSP’er

Als je zelf ADD hebt, kan het helpen om in een gesprek regelmatig te herhalen wat je partner zegt. Zo blijf je geconcentreerd en voelt je partner zich gehoord en misschien zelfs begrepen. Merk je dat je tijdens een (lang) gesprek afdwaalt? Leg uit aan je partner dat je een korte pauze nodig hebt, en later graag verder wil praten.

Hier vind je tips om je focus te verbeteren.

Mijn partner heeft ADD en is vergeetachtig en ongeorganiseerd

Frustratie: Iemand met ADD is vergeetachtig

Iemand met ADD is slecht in het bijhouden van een agenda en het zich houden aan afspraken. Misschien is er ineens geen toiletpapier in huis omdat je partner dit vergeten is mee te nemen, of hij/zij was het etentje bij jou ouders helemaal vergeten. Vergeetachtigheid is een ADD symptoom die voor frustraties kan zorgen binnen een relatie.

Iemand met ADD kan zich onzeker voelen wanneer je partner voor de tiende keer zegt dat je zelfs basistaken niet kunt uitvoeren. De partner van de ADD’er heeft het gevoel er soms alleen voor te staan, en voelt zich niet serieus genomen.

Tips voor de partner

Besef dat het geen karakterfout is, die vergeetachtigheid. Het is een ADD symptoom die voortkomt uit een neurologische afwijking. Bestempel dit gedrag dus niet als onverschillig of ongemotiveerd. Maar… neem de taken ook niet over van je partner. Help je partner bij het ontwikkelen van strategieën om dingen beter te onthouden. Werk bijvoorbeeld met een gezamenlijke weekplanner die in de keuken hangt, of help je partner bij het maken (en afvinken) van het boodschappenlijstje.

Tips voor de ADD’er: verbeter je geheugen

Je leven wordt een stuk fijner als je strategieën verzint om belangrijke zaken niet (meer) te vergeten. Een ADD coach kan je hierbij helpen, maar je kunt ook zelf aan de slag. Train jezelf om alles meteen op te schrijven in je agenda, maak to-do lists en houd je boodschappenlijstje bij in je telefoon. Besef dat het voor jouw partner best lastig is wanneer jij vergeetachtig bent, maar leg ook uit waar dit vandaan komt en dat dit niets te maken heeft met luiheid of onverschilligheid.

ADD en relatie tips partner met ADD

ADD frustratie: ‘mijn partner heeft geen aandacht voor me’

Iemand met ADD kan dankzij de hyperfocus helemaal opgaan in een activiteit, zoals lezen of scrollen op de telefoon. De partner kan hierdoor het gevoel krijgen niet belangrijk te zijn, en behoefte hebben aan aandacht.

Tip voor de partner

Begrijp dat ook dit gedrag voortkomt uit een neurologische afwijking en neem het niet persoonlijk. Leg uit aan jouw partner wat het met je doet en wat je nodig hebt. Doe dit niet met een wijzende vinger, maar leg het uit vanuit jouw gevoel.

Tip voor de ADD’er

Ben je ergens mee bezig, in de hyperfocus, maar merk je dat jouw partner je aandacht wilt? Besef je dat je partner zich onbelangrijk kan voelen, wanneer jij hem/haar voor langere tijd negeert. De hyperfocus is fijn als je iets gedaan moet krijgen, maar zorg ook voor genoeg verbinding in je relatie. Misschien kun je een wekker zetten, zodat je niet doorslaat in een activiteit en voldoende tijd vrijmaakt voor je partner. Spreek bijvoorbeeld tijden af, wanneer je tijd met je partner doorbrengt en volledige aandacht hebt voor elkaar.

partner met add is rommelig en ongeorganiseerd

ADD relatie frustratie: ADD’er is rommelig en ongeorganiseerd

Iemand met ADD is vaak rommelig en ongeorganiseerd, zeker wanneer hij/zij nog geen coaching heeft gehad, waarin geleerd is om te gaan met ADD symptomen. Klusjes worden overslagen, taken worden niet afgemaakt, de belasting wordt te laat betaald en spullen slingeren door heel het huis heen. Ook zijn de autosleutels steeds kwijt, of staat de ADD’er voor de deur zonder sleutels.

Al deze dingen kunnen zorgen voor stress en het verspillen van tijd en geld. De partner van de volwassene met ADD gaat zeuren, en de ADD’er voelt zich gecontroleerd en/of als kind behandeld.

Tips voor de partner van de ongeorganiseerde rommelkont

Ook hier geldt natuurlijk weer; jouw partner met ADD is niet bewust rommelig en ongeorganiseerd. Omdat de hersenen van jouw partner meer moeite hebben met het verwerken van prikkels, kost het jouw partner veel meer moeite om georganiseerd en opgeruimd te zijn. Het is voor jou belangrijk om te praten over de problemen, en je gevoelens hierover te uiten. Daarna kun je samen naar oplossingen zoeken.

Misschien kunnen jullie de taken anders verdelen, waarbij jij de belangrijke dingen doet (de administratie) en je partner bijvoorbeeld gaat koken en de was doet.

Wanneer je merkt dat frustratie of woede opkomt, spreek dit altijd uit op een rustige manier. Praat hierbij vanuit jouw eigen gevoel, zonder te wijzen.

Tips voor de ADD’er in de relatie

Zorg voor strategieën om beter te leren organiseren en op te ruimen. Spreek bijvoorbeeld met jezelf af dat je elke ochtend, voor je naar je werk gaat, een kwartier opruimt. Bewaar je sleutels op een vaste plek, bijvoorbeeld aan een haakje in de gang. Hang een briefje op de deur naar buiten met wat je niet mag vergeten (sleutels, autopapieren, telefoon, etc.). Hoe kinderachtig het ook lijkt, het kan helpen om huishoudelijke taken in te plannen. Schrijf bijvoorbeeld in je agenda wanneer je de was doet en de badkamer schoonmaakt en hou je hier ook aan.

Veel volwassenen met ADD hebben baat bij coaching, om dit soort strategieën te leren toepassen. Via je huisarts kun je bijvoorbeeld terecht bij PsyQ ADHD voor volwassenen, maar je kunt ook een particuliere coach zoeken, of een Professional Organizer.

ADD partner is impulsief en doet gevaarlijk

ADD frustratie: ADD’er is impulsief

Een ander duidelijk kenmerk van ADD is impulsiviteit. Volwassenen met ADD handelen vaak voordat ze nadenken. De meeste ADD’ers hebben daarom moeite met geld; geld wordt impulsief uitgegeven. Andere volwassenen met ADD nemen risico’s zoals het hebben van onveilige seks of het vergeten van de pil (zelfs als er geen kinderwens is) en te hard rijden. Ook kunnen er nog wel eens onhandige uitspraken uitflappen, tijdens een sociale gelegenheid of wanneer je samen bent. Het voordringen in een rij is ook geen uitzondering, iets dat voor ergenissen kan zorgen.

Tips voor het omgaan met impulsiviteit van de partner met ADD

Voor zowel jou als voor je partner is het fijn als de partner met ADD zichzelf beter leert beheersen en anders leert te reageren op impulsen. Wanneer impulsief gedrag uit de hand loopt is het inschakelen van hulp een goed idee. Jullie kunnen terecht bij een therapeut of een ADD coach.

Tips voor de impulsieve ADD’er

Zelfbeheersing kun je leren. Dit zou je zelf kunnen doen, maar je kunt hier ook hulp bij inschakelen. Het is belangrijk dat je leert herkennen wanneer er een impuls is. Een impuls is bijvoorbeeld een advertentie die je ziet, waarna je de neiging krijgt om te gaan winkelen. Maar ook een gedachte die opkomt is een impuls. Als je je bewust bent van de impulsen, dan kun je kiezen om ernaar te handelen of niet. Onderneem je wel actie (door te gaan shoppen of de gedachte meteen hardop uit te spreken) of adem je even twee keer diep in, om vervolgens te beslissen dat je niet reageert op de impuls?

Geef je te makkelijk geld uit? Neem alleen contant geld mee. Ben je gevoelig voor reclame? Zorg dat jullie geen reclamefolders meer in huis hebben liggen, en ga tijdens de reclame op tv de afwas doen (met een noise cancelling headphone op).

add in relatie uitstelgedrag frustratie

ADD relatie frustratie: uitstelgedrag

Iedereen stelt wel eens een taak uit, maar bij veel mensen met ADD komt uitstelgedrag in extreme mate voor. Iemand met ADD voelt zich snel overweldigd door een project, of hij weet niet waar hij moet beginnen. Uitstelgedrag zorgt voor een chaotische levensstijl, die voor problemen kan zorgen in jullie relatie.

Omgaan met uitstelgedrag, tips voor de partner

Spreek altijd vanuit je gevoel uit wanneer je iets dwars zit. Het heeft geen zin om frustraties op te kroppen. Kijk of je je partner kunt helpen, bijvoorbeeld door samen te bespreken hoe je een groot project kunt opsplitsen, of door samen een begin te maken. Belangrijk is, om de taak nooit over te nemen van jouw partner met ADD.

Tips voor de ADD’er die regelmatig uitstelt

Voel je je overweldigd door de enorme omvang van een project? Splits het project op in kleine stukjes en werk op die manier stapsgewijs naar je einddoel. Focus je alleen op het onderdeel waar je op dat moment mee bezig bent.

Vind je het moeilijk om ergens aan te beginnen? Vraag je partner om hulp, en bespreek samen hoe je kunt beginnen.

Uitstelgedrag is geen gebrek maar een eigenschap die je kunt leren. Ook hierbij kan ADD coaching uitkomst bieden.

add en relaties stemmingswisselingen

HSP, ADD, relaties en stemmingswisselingen

Iemand met ADD wordt regelmatig overladen door emoties en/of gedachtes. Plotselinge woede, irritaties, angst, zorgen, maar ook extreem enthousiasme en spontaniteit zijn kenmerkende gedragingen van iemand met ADD. Iemand met ADD kan enorme stemmingswisselingen hebben. Dit is deels te verklaren omdat mensen met ADD sommige gevoelens intenser voelen dan anderen. Dit kan voor problemen zorgen binnen een relatie tussen iemand met en iemand zonder ADD.

Hoe ga je om met de stemmingswisselingen van jouw partner met ADD of HSP?

Als je een partner hebt met ADD is het belangrijk om te blijven praten, zonder verwijten. Spreek uit wat de stemmingswisselingen van jouw partner met ADD met je doet, zonder overdreven te reageren. Probeer empathie te hebben, maar leg wel duidelijk uit hoe de stemmingswisselingen jou beïnvloeden. Zo kun je samen tot oplossingen komen. Misschien kun je je partner ondersteunen bij het ontwikkelen van strategieën om stemmingswisselingen de baas te worden.

Tips voor de HSP’er/ADD’er met stemmingswisselingen in de relatie

Stemmingswisselingen zijn heel vervelend, voor jezelf en voor je omgeving. Vooral jouw partner kan veel last hebben van jouw stemmingswisselingen, omdat jullie veel tijd doorbrengen en hij/zij het misschien niet helemaal begrijpt.

Probeer, wanneer je je niet fijn voelt, dit rustig uit te leggen aan je partner. Bedenk wat jij nodig hebt, en hoe je partner hierbij kan helpen. Besef wel dat je partner geen therapeut is, en dat jullie gelijkwaardig zijn. Merk je dat je teveel druk legt op je partner, of dat jouw partner teveel wordt beïnvloed door jouw stemmingswisselingen? Zoek hulp bij een ADD coach of een psycholoog.

Wat over het algemeen helpt bij stemmingswisselingen is een gezond voedingspatroon, een goede nachtrust (hier vind je slaaptips), lichaamsbeweging (zoals wandelen) en yoga en meditatie.

ADD en HSP in relaties, deel jouw ervaring!

Heb jij een relatie (gehad) met iemand die ADD heeft of HSP is? Of heb je zelf ADD en loop je tegen problemen aan? Ik ben benieuwd hoe jij jouw relatie ervaart. Misschien heb je tips vanuit de praktijk, en wil je die met me delen onder dit artikel?

Wil je het boek ADHD relaties bestellen, dan kan dat via deze link.

6 reacties

  • Jooppaul

    Echt zo herkenbaar, ik heb het aan al mijn vrienden familie en kennissen doorgestuurd. Zo komt er hopelijk meer inzicht openheid en tolerantie en een beter leven voor iedereen.

    • Miranda

      Wat een interessant en verhelderende uitleg.

      Ik heb zelf ADD in combinatie met andere problematiek. Het is fijn om te lezen dat het geen afwijkend gedrag is.

      Zelf ben ik vaak tegen de volgende problemen aangelopen. Ik heb veel gelezen over ADD en ben in therapie in verband met overige problematiek. Telkens wordt herhaald dat structuur, regelmaat en ritme belangrijk is. Ah fijn! Iets waar ik zelf iets mee kan. Daar kan ik iets mee.

      Maar helaas kwam ik vorig jaar in de ziektewet en viel elke vorm van regelmaat, structuur en ritme weg. Hierdoor voelde ik me volledig verloren. Nu, ongeveer een jaar later heb ik veel dingen zelf aangepakt. We gebruiken al een tijdje een plankalender, maar niet actief. Je kunt een plankalender aanschaffen maar als je hier niet actief mee bezig bent heeft het geen effect.

      Planning geeft rust. Structuur geeft overzicht. Wat opgeschreven is hoef je niet geforceerd te onthouden. Het enige wat je hoeft te doen is de kalender actief gebruiken. Dit werkt voor mij erg goed. En zoals in het artikel hierboven vermeld ‘het klinkt soms kinderachtig’ maar je hebt het nodig en dat is oké. Wij hebben een poetsschema voor het hele jaar. Teveel taken, betekend teveel in het hoofd en geen beweging in de handen. Tijdsbesef is lastig en de kalender is zowel een reminder als een mogelijkheid om terug te kijken.

      Tijdens het doorkijken van de reclamefolders maak ik een planning voor het eten zo heb ik direct een boodschappenlijstje. Wel moet ik zeggen dat mijn partner dit lijstje meestal afmaakt. Als ik blijf hangen en niet verder kom, leg ik het weg en kijk ik naar wat me wel is gelukt, ik doe erg mijn best om hier vrede mee te hebben. Het boodschappenlijstje overhandig ik netjes aan mijn partner. Boodschappen doen kost mij teveel energie en zuigt mij volledig leeg. Waarna ik de helft van het lijstje niet heb, en veel onnodige dingen wel heb. Ik prijs mezelf dan ook zeer gelukkig met een partner die graag boodschappen doet.

      De Sleutel liggen op een vaste plek. (Ik heb mijn partner in het verleden uitgelegd wat het met mij doet wanneer deze rondslingeren) Mijn telefoon geeft melding wanneer welk afval naar buiten moet. Dit kan dmv de RWM app of zelf in te stellen op de telefoon. Ook verteld mijn telefoon wanneer mijn favoriete tv programma begint.

      Voor mijn struggle met plannen heb ik ook wat kleine handigheidjes bedacht. Mijn telefoon verteld mij wanneer ik moet vertrekken om op tijd op mijn afspraak te zijn. Ik heb in tegenstelling tot veel ADD’ers eerder last van te vroeg dan van te laat komen. Dit heeft te maken met de onrust voorafgaande aan de afspraak/activiteit. Te vroeg zijn is in sommige situaties net zo onhandig als te laat komen, ook kostte met dit altijd onnodig veel tijd op een dag. Ik heb met mezelf afgesproken dat ik niet eerder mag vertrekken dan wanneer mijn telefoon dit zegt. Of maak een lijstje met vaste rijstijden.

      Ik noem deze voorbeelden met een reden. Veel websites/ therapeuten geven het advies om structuur aan te brengen en te werken met een planning. Waar het soms een beetje misgaat is dat ik niet wist hoe dit moest. Een planning maken die voor mij werkt. Structuur inbrengen welke goed werkt voor mij maar ook stoppen wanneer het genoeg is.

      Ik heb er vrede mee dat wanneer ik een ruimte poets ik niet alles binnenstebuiten heb gekeerd. Ik heb het mijn doel bereikt om de volgende reden: het doel is klein in omvang. Het moment dat alle triggers zich wilde opdringen heb ik dit geremd. Bijvoorbeeld:
      Ik wil de slaapkamer stofzuigen en dweilen. Alles wat actief wordt: ramen slaapkamer, bed verschonen, wasmand legen, plankjes afstoffen etc. STOP! Het gevolg hiervan is dat alles straks overhoop ligt en overal een begin is gemaakt maar geen einde. Ik probeer me heel bewust bij mij doel te houden.

      Ik lees veel over ADD en merk dat vaak dat het me enthousiast maakt. Ik wil ermee aan de slag. Helaas is dit gevoel snel verdwenen en veroorzaakt het alleen hersenspinsels. Wat voor mij erg helpt is het beestje bij de naam noemen. Geef een voorbeeld situatie, en dan vooral niet in een perfecte situatie. Maar de situatie waarin alle triggers naar voren komen. Waar begin je? Wat is je vervolgstap? Waar eindig je/ wat is je doet?

      Bijvoorbeeld: Je wilt een boek lezen. Zorg voor een rustige omgeving. Zet de tv uit, zet je telefoon stil. Maar, de ADD’er laat het hier niet bij. De prikkels die wij voelen, vallen voor een niet ADD’er niet eens op. Om de zoveel tijd begint de koelkast zachtjes te brommen. 3 huizen verder blaft een hond. Telefoon trilt. Telefoon scherm licht op. De buurvrouw laat iets op de grond vallen. Er rijdt een auto door de straat, de autolampen schijnen door het huis. Buiten is een vogeltje wat telkens fluit met eenzelfde tussenstop. Gek hè, dan merk je pas wat er allemaal om je heen gebeurt.
      Belangrijker voor mij is rust brengen zodat ik me niet stoor aan deze prikkels. Ik help mezelf hiermee door bijvoorbeeld: ik zet mijn telefoon op stil, leg hem op een zachte ondergrond met het scherm naar beneden. Ik zet de radio heel zachtjes aan, zodat de vogeltjes/koelkast/buurvrouw/blaffende hond één worden met dit geluid. Ik zet de jaloezieën zodanig dat er gewoon daglicht naar binnen schijnt maar ik niet afleidt door alles wat buiten gebeurd.

      Wanneer er dan toch iets gebeurd wat door mijn gedachten komt probeer ik er humor in te brengen. Ik bedenk me weleens gekke taferelen over mijn buren. Dit zorgt ervoor dat het geen irritatie oplevert en ik het makkelijk kan laten.

      Ik heb veel gehad aan het artikel en hoop hiermee andere weer iets mee te geven van mijn ervaringen!

      Ik probeer er zoveel mogelijk uit te halen en zit nog volop in een leerproces. Want ondanks alle aanpassingen blijft elke dag een uitdaging, elk weekend een extra uitdaging. Maar zoals je leest ben ik begonnen met een struggle maar eindig ik met de uitdaging. Daag jezelf uit!

      Bedankt voor de ruimte voor reactie

      • JoseSchrijver

        Wauw, Miranda, bedankt voor jouw uitgebreide reactie.
        Tof dat je jouw ervaringen en tips deelt, dankjewel!
        Hoelang weet jij al dat je ADD hebt? Heb je daar ook een coach voor (gehad), of vooral hulp bij de andere problematiek?

  • Richard

    Hoi José,

    Wat een leuk stuk.
    En wat mooi om te lezen als het goed met je gaat.
    Het lijkt mij heel vervelend wanneer je telkens het gevoel hebt om je te moeten verantwoorden. Dit is natuurlijk een aanname want ik heb geen ADD (Ik ben alleen een verschrikkelijke chaoot).

    En wat mooi dat je directe tips geeft om hier van beide kanten mee om te gaan.

    Ik denk dat jouw stukken heel erg kunnen bijdragen aan een stuk bewustwording en deel ze graag voor je.

    Groetjes!

    • JoseSchrijver

      Heyy Spoortje, dat is lang geleden, leuk, bedankt voor je reactie en natuurlijk voor het delen 🙂
      Ik hoop dat met jou en je gezinnetje ook alles goed gaat.
      Haha, niks mis met een beetje chaotisch zijn toch. Ik vind het stiekem best grappig.
      Liefs!

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *